Vluchtelingen na 69 jaar terug in Ter Idzard

Geplaatst op:29-05-2013

Ter Idzard – 'Al moet ik in het hooi slapen. Als ik al mijn kinderen maar bij me heb.' Met die woorden kwam Margaretha van Herten in de hongerwinter van 1944 met haar zes kinderen en zwanger van de zevende aan in Ter Idzard.

Het gezin was geëvacueerd uit Limburg. Hun vader was met een razzia verjaagd naar Duitsland en bij de familie Bruinsma aan de Idzardaweg vonden ze onderdak.

Indrukwekkend

69 jaar na dato kwamen drie dochters Van Herten afgelopen week terug naar deze regio en bezochten samen met de gezusters Bruinsma de boerderij waar ze destijds vier maanden met elkaar woonden. 'Moeder heeft gevochten als ik weet niet wat om alle kinderen bij elkaar te houden', vertelt Ida van Herten. Ze was 10 ten tijde van de evacuatie, en herinnert zich er van haar zussen nog het meest van. Samen met Truus, die destijds zes jaar was en Margriet van bijna twee logeerde ze afgelopen week in Wolvega. 'Margriet heeft daar leren lopen', herinneren de zussen zich. Het was een indrukwekkende tijd. '

'We zaten in de frontlinie en moesten vluchten voor ons leven', legt Ida uit. Met de trein kwamen ze naar het noorden, waar ze een adres in Ter Idzard kregen. Het gezin werd verspreid over drie gezinnen. Dat wilde moeder Van Herten niet. De familie Bruinsma, met twaalf kinderen, besloot de moeder met haar kroost onderdak te bieden. 'Je laat een vrouw met zes kinderen niet alleen. Ja zeggen was moeilijk. Maar nee zeggen nog veel moeilijker', geeft Marie Scheltinga-Bruinsma aan.

Altijd contact gehouden

Het contact tussen beide gezinnen is altijd gebleven. Zo'n dertig jaar geleden kwamen de Limburgers hier al eens naar toe, met hun broertje die in Ter Idzard werd geboren. Nu was het pas weer zover en bezochten ze opnieuw de boerderij, waar nog steeds een Bruinsma woont. 'De tranen schoten ons in de ogen. De hele geschiedenis herhaalde zich opeens', zegt Ida. 'De boerderij is van buiten niets veranderd. Zelfs het kamertje waar wij met z'n zevenen sliepen was er nog', vult Truus aan.

Uw man komt terug

Wat de zussen Van Herten nog op het netvlies staat, is de terugkeer van hun doodgewaande vader. 'Moeder bad heel veel voor zijn terugkomst en Bruinsma zei altijd: 'mevrouw Van Herten, uw man komt terug!' Daar heeft zij veel steun aan gehad.'

Op Eerste Pinksterdag 1944 reed er ineens een jeep van het Rode Kruis Ter Idzard binnen en stopte voor de boerderij van de Bruinsma’s. Daar kwam vader Van Herten uit. Nog in dezelfde nacht werd het paard voor de wagen gespannen en beviel moeder van een gezonde zoon in de kraamkliniek van Huize Lycklama. 'De dag dat mijn vader terugkwam, was voor altijd de mooiste dag van mijn leven', aldus Ida.

Op de foto v.l.n.r.: Ymkje, Marie, Akke en Dora en de zussen van Herten: Margriet, Ida en Truus voor de boerderij in Ter Idzard.

(Tekst: Jelleke Bouma, foto: Lenus van der Broek).